Tuesday, August 20, 2013

Take me home, country roads

(Enjoy the song while reading, by double-clicking the white button, down at the end.)

Almost heaven, West Virginia
Blue Ridge Mountains
Shenandoah River -
Life is old there
Older than the trees
Younger than the mountains
Growin' like a breeze

Country Roads, take me home
To the place I belong
West Virginia, mountain momma
Take me home, country roads

All my memories gathered 'round her
Miner's lady, stranger to blue water
Dark and dusty, painted on the sky
Misty taste of moonshine
Teardrops in my eye

Country Roads, take me home
To the place I belong
West Virginia, mountain momma
Take me home, country roads


I hear her voice
In the mornin' hour she calls me
The radio reminds me of my home far away
And drivin' down the road I get a feelin'
That I should have been home yesterday, yesterday

Country Roads, take me home
To the place I belong
West Virginia, mountain momma
Take me home, country roads.

Dù John Denver là chàng nhạc sĩ lãng tử thuộc thế hệ của bố mẹ tôi, tôi vẫn mãi mãi là big fan của ông, vì nhiều lý do khác nhau.  Vì ông chơi guitar, loại nhạc bình dân dễ chơi dễ hát. Vì lời nhạc của ông gần gũi, chân thực và dễ cảm. Vì ông luôn trung thành với cây đàn thùng khi nghêu ngao hát lên nỗi lòng mình. Nhưng lý do vĩ đại nhất là vì ông là tác giả của bài hát này.

Bài này tôi đã bật lên hàng ngàn lần mỗi chiều trên đường lái xe về nhà, bật rồi để chế độ replay, để có thể nghe đi nghe lại. Những buổi chiều nắng sắp tắt, le lói vài tia sáng trên nền trời màu mỡ gà, tôi lái xe trên con đường nhỏ, uốn lượn giữa những mảng rừng đầy những cây thông thẳng tắp, chạy về phía Đông của thành phố. Sau một ngày dài và bận rộn, bản nhạc này chưa bao giờ làm tôi thất vọng. Lòng tôi dịu hẳn khi tiếng guitar ngân lên, những lo âu căng thẳng từ từ tan đi như một cuộn khói nhỏ. Vì một lý do nào đó, những nốt nhạc đầu bài hát làm tôi liên tưởng đến những giọt café fin chậm rãi nhỏ xuống ly café mờ hơi vì nước nóng, và khi anh chàng cất lời tâm sự, tức thì có một cái gì đó vỡ òa trong lòng tôi. Anh chàng ca rằng trên đường thiên lý, mỗi buổi sớm mai, anh nghe tiếng miền đất mẹ (West Virgina) gọi tên mình, rằng tiếng radio làm anh nhớ rằng anh đang ở rất xa quê hương, rằng mọi thứ làm anh có cảm giác mình lẽ ra đã phải trở về nhà từ lâu rồi,.

Tôi đã từng ngân nga hát theo anh. Có khi tôi im lặng. Cơ thể phản chủ của tôi đôi khi bộc lộc cảm xúc quá mức cần thiết. Có khi nó làm tôi cay sống mũi, có khi vài giọt nước mắt lăn, có khi tôi khóc mà không biết là mình đang khóc. Tất cả những nơi tôi đã đi qua, và những lục địa tôi đã sống đều có quá nhiều điều làm tôi lưu luyến. Nhưng có lẽ bài hát này đánh đúng vào điểm yếu nhất của trí nhớ rõ mồn một của tôi. Nó làm tôi nhớ nhà quay quay quắt quắt. Đôi khi nó làm tôi mơ tưởng đến nơi mình trải qua 18 năm đầu đời. Nhớ mảnh vườn ăn trái ngon lành của ba mẹ, nơi có 3 cây gốc mít chi chit trái, mỗi  quả mít to hơn bao gạo 10kg. Nhớ cây mận trái mọng nước, ngọt lừ, cây ổi xá lị thơm nức, cây xoài cao vút đong đưa quả. Nhớ cây vú sữa đầy trái tim tím ở góc vườn, cây đào lộn hột quả chát ngắt nhưng hình dáng tuyệt đẹp. Rồi những cây thuốc nam trị suyễn, trị kiến cắn, trị sởi, những gốc sả, gốc chanh, gốc nhài, gốc mười giờ loanh quanh vướngchân tôi ở đầu hồi. Tôi nhớ cả những buổi trưa nằm trải chiếu nằm trên đất đợi mẹ đi dạy về, nhớ những khi mưa đổ ầm ầm, mảnh sân đất đỏ đầy bụi đục ngầu và khi nước chưa kịp rút, mảnh sân nhìn như một cái ao nhỏ,  tôi ngồi thẩn thờ nhìn mưa bong bóng nghe tiếng ếch nhái kêu ộp oạp vang rền cả một góc trời. Tôi nhớ cả những lúc tôi tắm mưa từ nước máng xối, ngửa cổ đớp những giọt nước trời ngọt lừ, trong vắt, rồi sau đó sũng ướt lập cập chạy vào nhà.

Quả đúng là bài hát này làm tôi nghe tiếng đất mẹ gọi tôi về thật. Bài hát làm mình tôi lien tưởng đến hình ảnh mình đang đu đưa trên một cành nhỏ của một cây đại thụ, vị trí của mình lại đang đứng ở rất rất xa gốc cây, tìm về cội là một điều gì đó đôi khi có vẻ rất tuyệt vọng. Nó cũng làm tôi ân hận cho cái sự chần chừ nấn ná mãi không chịu trở về nguồn cội. Chỉ có điều West Virgina của tôi bây giờ, vườn đã phá, nhà đã xây, miền đất mẹ của tôi giờ đã nâng cấp lên thành phố từ nhiều nhiều năm trước.  West Virginia ấy của tôi, cũng như nhiều thứ khác trong đời tôi, giờ chỉ còn là ký ức.  

Sunday, August 11, 2013

Dry sense of humor

Sếp D. của mình là một anh chàng trẻ tuổi, cực thông minh, trình độ IT thuộc loại có một không hai trong tập đoàn (mình thật sự nghĩ sếp phải làm cho Google hay Facebook mới gọi là vừa đúng tâm vừa đủ tầm). Vì vừa trẻ vừa giỏi, sự nghiệp sếp cứ thế mà lên vùn vụt như diều gặp gió, chỉ sau vài năm cong lưng cày bừa, bây giờ sếp đã bay lên ngồi chiếu trên, ngang hàng với các senior directors/ vice presidents của hãng, dưới trướng dăm chục em nhân viên vừa giỏi, vừa dạn dày kinh nghiệm (đầu đầy sạn sỏi, lại còn hay tỏ thái độ!).

Hôm qua sau buổi nói chuyện one-on-one hằng tuần, sếp nhìn mình lạ lùng “A., sau nửa năm quen biết mày, tao biết thêm một điều về mày. Mày có biết là mày rất hài hước không? Nhưng mà rất khó biết mày đang nói đùa hay nói thật, vì mặt mày lúc nào cũng nghiêm nghị, chẳng đoán được là mày đang nói đùa hay nói thật nữa.” Mình đỏ bừng mặt (ít bao giờ nói chuyện riêng tư thế này với sếp) nhưng cố trấn tĩnh“Thế à? Thế nói đùa mà mày bảo tao cười hô hố trước khi kể chuyện đùa thì còn gì là “duyên” nữa?” Sếp gật gù “Tao biết, tao biết. Tao bảo đảm mày có dry sense of humor, tính cách mày giống như tụi Anh, mặt bọn chúng cứ lạnh như tiền, nhưng những điều bọn chúng nói ra thì rất buồn cười”.

Mình bối rối cực kỳ vì ai nói mình dry (dù là dry bất cứ về thể loại nào) là mình đều không thích. Mình lập tức phi về phòng riêng, tra cụm từ “dry sense of humor” (óc khôi hài khô khốc) từ reference.com, và gửi cho sếp cái note này, “Có hai loại người có dry sense of humor. Loại đầu tiên là những người nói những điều rất buồn cười nhưngchẳng tỏ vẻ gì rằng họ đang kể chuyện cười. Họ luôn làm bạn phân vân không biết nên cười hay không trước những điều họ nói ra, nhưng thật sự họ rất hài hước! Loại thứ hai có dry sense of humor là khi một câu chuyện cười được kể ra, ai cũng cười, chỉ một người không cười (kiểu như ai cũng hiểu chỉ một người không hiểu), người không cười đó chính là người có dry sense of humor. Nếu mày đọc đến đây mà vẫn chưa cười thì đích thị mày có dry sense of humor”.

Sếp mình email lại lập tức “A ơi, vậy chắc là tao có dry sense of humor rồi, vì từ ban đầu đọc note của mày đến giờ tao cứ tưởng mày nghiêm túc!”. Mình phá lên cười thành tiếng, thò đầu vào phòng sếp trên đường ra khỏi văn phòng, miệng ngoác đến mang tai “Hey, welcome to the club!”

Ha, cuối cùng thì cũng thuyết phục sếp được rằng dry sense of humor là đặc tính không chỉ của riêng ta, (và cười thầm là loại dry sense of humor thứ nhất của mình dù sao cũng đỡ buồn đỡ tủi hơn loại thứ hai của sếp), nhưng chắc cũng gián tiếp xác nhận luôn với sếp mình không phải họ Lâm mà là họ Cãi.

Sunday, August 4, 2013

Kiếm-toilet- ô tô

Hoàn toàn đồng ý với bạn Tequilla rằng, đời người có 3 giai đoạn cơ bản, khi kiếm là kiếm, kiếm là ý và khi kiếm lại là kiếm. Trong lứa tuổi 30-55 tuổi phần lớn loài người đang vùng vẫy, như những con cá bị giăng lưới, nhảy đành đạch tung lên tung xuống giữa tấm lưới đan bởi cơm áo gạo tiền, danh vọng, con cái, của cải, phải trái, đúng sai. Lúc ấy kiếm là ý, ý là kiếm. Đến khi về già, hoặc rơi vào tuyệt cốc, có cơ hội xa lánh cuộc đời và nhìn  lại, người sẽ thấy có những lúc mình tham sân si đến nực cười, không hiểu tại sao có lúc lòng  mình có thể chứa đầy sân  hận. Lúc lại lẩn quẩn đáng thương, khắc khoải, lúc bi thiết như là sắp chết đến nơi. (Những ai không chết được thì cứ giằng xé,vật vã hơn nửa đời người). Lúc trầm tĩnh lại, người có đủ bản lĩnh, trải đời sẽ ngồi nhẩn nha viết kiếm phổ lên đá, truyền lại cho hậu thế những gì mình đã học, đã sống, đã trải nghiệm. Lúc ấy kiếm lại là kiếm, là chất liệu để dạy hậu thế. (Những ai không có tuyệt kỹ gì để viết kiếm phổ sẽ sa vào cô đơn/ sầu muộn vì nỗi thất vọng to lớn, rằng mình đã sống một đời không có gì đáng viết, đáng kể).

Chuyện cái toilet là một điển hình cho kiếm-ý-kiếm, một cái toilet dơ bẩn, bốc mùi xú uế hôi thối là điều không ai chịu được, nên người ta cố gắng xây cho mình một cái toilet sạch sẽ, khô ráo và thông thoáng- kiếm là kiếm. Rồi dần dần khi tiền không còn là vấn đề, người ta đầu tư đủ loại chất liệu đắt tiền, gạch, đá, gỗ, trang bị máy sấy,  máy làm khô tay, vòi xịt, ánh sáng, mùi hương, thậm chí dát vàng trần nhà, dát vàng bồn cầu để biến toilet thành chỗ nghỉ ngơi hữu hiệu khi cần đáp lại tiếng gọi nơi hoang dã- kiếm là ý. Khi đã chán chê với tất cả những phụ kiện linh tinh này, ngẫm lại, loài người cảm thấy nhu cầu (tiểu tiện) của mình sẽ được thỏa mãn bởi một toilet sạch sẽ, khô ráo, thông thoáng, đúng chức năng của toilet. Người thấy vậy là đủ, là thỏa mãn, là hạnh phúc, vì lúc này người đã kịp “ngộ” ra rằng hạnh phúc/niềm vui là điều xuất phát từ bên trong tâm hồn chứ không phải phụ thuộc những vật chất bên ngoài. Lúc đó kiếm lại là kiếm.

Anh B.L vừa bán căn nhà 2.9 triệu đô la. Lao vào đời từ bé, và cât lực lao động, năm 40 tuổi, anh là chủ chuỗi 12 cây xăng và cửa hàng stop- and -go ở vài thành phố nhỏ. Anh từng lái những chiếc ô tô cũ mua từ nghĩa địa xe với giá $500 một chiếc, và cả những chiếc xe hạng sang vài trăm ngàn/ vài triệu. Một phút nào đó cách đây 5 năm, choàng tỉnh, nhận ra “đời người sao chóng qua”  anh quyết định xa lánh cõi đời trần tục, quy y, ăn chay trường. Anh đi chiếc ô tô bình thường như bao người Mỹ trung lưu khác đến uống bia với nhóm tôi.Tiền đầy túi, tình đầy tim, thế mà anh làm cả bọn cảm động khi xuất hiện hết sức dung dị, bình dân. Anh hài hước kể: anh từng có nhu cầu phải khoe mẽ, có lúc anh nghĩ nếu không khoe ra thì tiền lủng lẳng quanh người, biết làm đ. thế nào cho hết, không khoe thì lũ người (hay ngợm?) xung quanh nó khinh cho, ức lắm vì chúng không ý thức được anh giàu. Vả lại anh từng nghĩ đời ngắn ngủi, tội vạ gì mà không sống theo ý thích của mình. Bây giờ thì “ý mình” đã thay đổi, anh gác kiếm, giản dị sống. Anh bảo chẳng biết từ khi nào, anh thấy ô tô nào cũng như nhau và thấy mình chỉ cần có những tiện nghi tối thiểu, là đủ.


Anh ngồi nhai đậu phộng, hạt hạnh nhân, cả bọn còn lại cứ khoai tây chiên, bánh cua,  jalapeno, hành tây chiên mà chén,  trong lúc tu vài hơi bia thì lảm nhảm về chủ đề này- kiếm, toilet và ô tô, cho đến tận nửa đêm. Cuối cùng rút ra kết luận, không phải con cá đang giãy giụa  nào cũng có thể hiểu những điều các con cá ở các trạng thái khác đang tán phét. Người hay cá, đều là các sinh vật mà Thượng Đế tạo ra, đời người hay đời cá cách nhau vài mươi năm, chẳng là gì trong cái vòng đời mấy chục tỉ năm của trái đất. Cá hay người, người hay cá, đều giống nhau cả, trước sau gì cũng về cùng tro bụi; và kiếm, ô tô, toilet suy cho cùng cũng chỉ là những thứ rất hời hợt của một đời người. Thế là nức nở dìu nhau ra về, chuẩn bị cho một ngày mới làm người ( hay làm cá?).