Monday, February 27, 2017

Ở bầu thì tròn ở ống thì dài

v
Có lần tôi đọc ở đâu đó chuyện kể nhà kia có lũ trẻ con sinh ra và sống tại Pháp, dù là sản phẩm100%  Việt Nam, ông bà Việt Nam cha mẹ Việt Nam, đến đời thứ ba không qua lai tạp nhưng do gia đình ở Pháp lâu năm nên lũ trẻ con lúc mới sinh ra, tóc  không còn đen nhánh mà hoe vàng, mắt cũng nhạt dần không đen mà nâu và da trở nên bớt sậm màu. Tôi đã cười hỉ hả, rủa thầm "Báo chí  bà mẹ gì mà láo lếu, làm gì có vụ đó". Đến giờ thì tôi tin rồi. Tôi sang Mỹ đến nay mới là năm thứ 8 mà cơ thể đã bắt đầu thay đổi theo dân Mỹ. Chân không dài ra, ngực không cao vống lên, tóc không vàng ươm, mắt cũng không xanh biếc...mà khi mùa xuân đến, phấn hoa bay luợn đầy trong không khí cơ thể tôi cũng đánh đu y chang các bạn Mỹ ở đây -  nhảy mũi từ sáng đến tối, nước mắt chảy ròng ròng ràn rụa, dân Mỹ gọi là hội chứng dị ứng phấn hoa- "polen allergy", có người uống thuốc từ năm này sang tháng nọ không có cách nào trị dứt, trâu bò như tôi mà phải uống thuốc  liên tục, một tuần mới khỏi. Lúc mới sang một hai năm thấy bạn bè Việt Nam chung quanh bị polen allergy tôi đã cười khẩy nghĩ bụng "đàn ông đàn bà Việt ở đây sao mà yếu như con sên" giờ đúng luôn cảnh "cười nguời hôm truớc.".. Quả thật môi trường sống ảnh hưởng khủng khiếp đến con người, kiểu ở bầu thì dĩ nhiên sẽ ra tròn ở ống thì dĩ nhiên sẽ thành dài theo đúng nghĩa đen của cụm từ này. 

Nói đến vụ môi trường sống tôi không khỏi không nghĩ đến những nguời Việt Nam mới từ Việt Nam sang, những nguời tìm mọi cách sang Mỹ để tìm "môi trường sống tốt đẹp hơn" cho con cái. Hình như Việt Nam nói chung và Sài Gòn nói riêng đang có trào lưu ai đi được sẽ tìm mọi cách di tản khỏi Việt Nam, càng nhanh càng tốt và bằng mọi giá. Vì hoàn cảnh đưa đẩy, tôi quen với vài gia đình đi dạng đầu tư vào Mỹ có thẻ xanh ngay lập tức, miễn là có đầu tư 500 ngàn usd vào Mỹ (những nguời này đã đầu tư thì thường cầm trong tay vài triệu đô la, vì ngoài 500k đầu tư họ còn thêm vài trăm ngàn mua nhà, họ chọn những khu dân cư đẹp đẽ và yên tĩnh dân trung lưu Mỹ hay chọn để "hòa nhập" đuợc vào đời sống Mỹ)

Hóa ra đây là những người Việt lạ lùng nhất mà tôi từng biết. Tôi thường tiếp xúc với họ vì nể tình đồng hương Việt Nam, họ không rành ngôn ngữ nhờ tôi giúp đỡ dich thuật giấy tờ, giới thiệu nếp sống mới, nhưng sau một hồi thì tôi phát hiện họ rất giống nhau. Ai cũng rất nôn nóng muốn mở cơ sở kinh doanh, làm ăn này nọ để kiếm tiền thật nhanh, họ dựa vào những mối quan hệ với bà con bạn bè Việt Kiều Mỹ và sự giúp đỡ của họ để mở quán này tiệm kia, sau đó sằn sàng  dùng những thủ đoạn nhơ nhớp nhất để quay lại hại các đồng hương Việt đã giúp họ, bất chấp các nguyên tắc sống, giá trị làm người. Tôi thề là trên duới ba lần nghe chuyện tôi đã ngơ ngác, ôi chao, đồng hương Việt của tôi đây ư? Lũ nhỏ con cái họ, y chang cha mẹ chúng, không biết trật tự và nhường nhịn là gì, sẳn sàng lao vào "tranh, giành, chụp, giựt"...Điển hình là cuối tuần rồi ngay giữa sân chơi của làng,  một em bé Việt thấy scooter đời mới - hover board - của một em bé Mỹ hay quá  thì chạy ra xin chơi, ông bố Mỹ vỗ vai thằng con 7-8 tuổi "mình share đi con, cho bạn mượn một tí", thằng bé Việt Nam nhảy lên scooter chạy vòng vòng một cách khoái chí, không chịu trả món đồ chơi cho thằng bạn mới. Bà mẹ Việt Nam còn quay lại nháy mắt bảo tôi "Thằng con em nó khôn lắm chị ạ, nó vừa sưu đựoc đồ chơi của thằng kia á, cho thằng Mỹ kia khỏi chơi luôn" Bà mẹ còn vỗ tay ủng hộ con "Đi đi, đi nữa đi' Anh nhỏ Việt Nam đuợc thể bám hover board liên tục không hề ý thức mình phải trả món hàng lại cho bạn cho đến khi ông bố Mỹ hết kiên nhẫn đòi lại món đồ.  Một lúc sau thì bọ̣n trẻ con Mỹ  dần dạt ra hết cả, trên đuờng về tôi nghe hai đứa bé bảo nhau "lũ trẻ nhà đó weird quá, thằng anh thì giành hover board của Jacob, nhỏ em thì ôm mẹ ỉ ôi khóc lóc một cách ồn ào,  lúc chơi thì lại không biết cư xử sao cho đúng, tụi mình đừng chơi với chúng nó nữa nghe"  

Đây cũng là tâm thế của nhiều Việt kiều quanh tôi, nghe nói đến người Việt Nam mới sang là bỏ chạy. "Ồ, bọn đấy hả, Việt Nam mới sang đấy! Cẩn thận nhé!" ́ Dù vậy, cứ nghe ai nói dân Việt Nam sắp qua, tôi luôn đón tiếp với tâm thế trân trọng trước, nâng niu, dành cho họ sự tin tưởng ban đầu truớc, đúng tinh thần giving them the benefit of the doubts của Mỹ..(Dù trong lòng tôi không còn tin mấy câu nói, "dân Đồng Nai ai cũng dễ thưong", "dân Nha Trang mình đáng yêu số một", bởi tôi đã biết và đã thấy, không phải ai ở Việt Nam, hoặc ở vùng này vùng nọ cũng đều dễ thuơng, văn minh, lịch sự cả). Đến khi nào những nguời này  mới biết ở bầu thì tròn ở ống thì dài để thật sự hòa nhập đuợc vào xã hội văn minh?

Nhưng mà, đúng là môi trường ảnh huởng đến con người một cách khốc liệt. Quanh tôi đầy những Việt Kiều văn minh, đáng yêu hành xử đẹp như Mỹ thì cũng không ít những Việt kiều đã bị đồng tiền và xã hội vật chất của Mỹ làm biến chất khủng khiếp. Hôm Tết hai đứa em tôi dắt díu nhau từ Sài Gòn sang thăm chị. Chúng làm ta ba lô lang thang  hết bờ Đông nuớc Mỹ, hết tiền rồi mới đến ăn Tết ở xứ cao bồi của mình.  Truớc khi chúng đến mấy ngày, tôi lọ mọ làm thịt kho tàu khổ qua dồn thịt, nấu bò kho, bún cá...tỉ mẫn chưng hoa, dọn dẹp phòng ốc nhà cửa, lòng vui như trẩy hội khi đuợc đón bọn chúng (bởi từ năm 22 tuổi, tốt nghiệp đại học, có bao giờ ba đứa đuợc ngủ chung duới một mái nhà). Gặp nhau có hơn tuần mà cả ba đứa lúc nào cũng vui như mở cờ trong bụng, lúc nào cũng cười ngoác miệng, ăn cũng cười, uống bia say khướt cũng cười, đi truợt tuyết ngã chúi nhủi cũng cười. Đến lúc tiễn chúng ra sân bay thằng em út tôi nói 'Muời mấy năm mới đuợc sống chung, ăn Tết chung với nhau thế nay. Em mừng là chị vẫn thế, chị vẫn không có gì thay đổi".  

Tôi hiểu ý nó, có lần tôi đã gọi điện, kể cho nó nghe chuyện, bạn tôi đuợc anh chị bảo lãnh sang đây, đến nơi ông anh quăng cho cái xẻng cái cuốc bắt làm vuờn khi bên ngoài nóng hầm hập, hơn 40C, giao trong tuần đó phải hoàn tất việc đào sân sau thành ao nuôi cá. Bạn, vì cả nể và vì đang ăn nhờ ở đậu phải bỏ sức ra làm, vừa cuốc đất vừa khóc... Bạn khác thì khi đuợc cha mẹ bảo lãnh sang Mỹ, đến nơi các anh chị trong gia đình tắt điện thoại, cắt đứt liên lạc vì sợ bị vơ chồng bạn nhờ vả... bạn khác nữa thì anh chị đuổi thẳng ra khỏi nhà khi chưa có việc làm vì sợ bị bạn/ vợ con bạn ăn bám. Kể mấy chuyện này cho nó xong lúc nào tôi cũng chua thêm "chắc anh chị của họ  khó khăn tài chính lắm, nhắm không kham nổi các bạn ấy nên muốn bạn ấy tự lập ấy mà". Tuy vậy tôi không bao giờ thêm chi tiết là bạn chị gật đầu, "có thể mày nói đúng, nhưng lúc đó tao đang ở dưới đáy vực, tao chỉ muốn nhìn lên miệng hố, thấy anh, thấy chị tao dũng mãnh, che chở như ngày xưa. Vậy mà khi ngẩng lên thì họ đã biến tướng hết cả, không còn là những nguời mình từng yêu dấu, thần tượng. Họ bỏ đi hết. Vì cái xã hội này đã làm họ thay đổi. Vì đồng tiền đã làm họ thay đổi"

Lúc chia tay thằng em ở sân bay tôi cũng nói với nó "Tụi bây cũng vậy, dù cuộc sống có khó khăn, môi trường sống có khắc nghiệt cỡ nào, cố gắng đừng thay đổi bản tính tốt của tụi bây. Hai đứa bây ngoan, hãy nghe lời chị."

Nói vậy nhưng đầu óc tôi miên man ý nghĩ, cuộc đời thay đổi, mọi sự đều sẽ thay đổi. Biết làm sao đuợc nhỉ?  Mong là cái cốt lõi bản tính tốt chúng sẽ còn giữ được, còn những cái xấu, cái ác, tham sân si, sẽ được sửa đổi từ từ.

Rồi tôi tự an ủi tôi, dẫu là không gặp nhau mười mấy năm nay, chỉ ở chung nhà vài hôm mà đã nhận ra nhau thì mươi muời năm nữa, ngày gặp lại, hy vọng tụi nó cũng sẽ nhận ra mình!  

p.s: sách mới của tôi, bạn mà đọc sẽ thấy toàn chuyện hay xứ Mỹ...

Sunday, February 19, 2017

"Tôi đã sống một cuộc đời tươi đẹp"




Một buổi sáng chớm xuân, từ một hạt mầm nảy lên một cây hoa cúc nhỏ. Cô ấy kết bạn với cây hoa huớng duơng cũng nhỏ xíu xiu bên cạnh. 

Hai bạn cùng nhau lớn lên từng ngày. Cây hoa cúc nở ra những cánh hoa trắng tinh với nhụy vàng lấm tấm. Hoa hướng duơng thì cao ơi là cao và nổi bật với những cánh hoa vàng rực rỡ và nhụy hoa màu nâu sẫm. Cả hai đều yêu quý những giọt suơng mai và ánh nắng ấm áp.

Một ngày kia, gió đột ngột chuyển mùa, những cơn gió xưa nay ấm áp bỗng trở nên rất lạnh. Trong một khoảnh khắc nào đó, cúc trắng hoảng sợ nhận ra những giọt băng li ti đóng trên những chiếc lá của mình.

"Ôi, chuyện gì đang xảy ra thế này?"" Cô ấy hỏi.
Cây hướng dương quay sang hoa cúc, trả lời
"Sắp đến cuối mùa hè rồi, đã đến lúc chúng ta phải chết. Nhưng mà sau khi bạn chết, những hạt hoa sẽ rơi vào đất và những cây hoa cúc mới sẽ mọc lên từ đấy"

Cây cúc im lặng nghĩ ngợi, một lúc sau cô thì thầm "Tôi đã sống một cuộc đời tươi đẹp!' rồi cúc ngả đầu sang một bên.

*****

Đây là câu chuyện in trong sách giáo khoa ở truờng để" dạy bọn trẻ con 8 tuổi về vòng tuần hoàn của sự sống và cái chết. 

Anh chàng 8 tuổi nhà mình đọc xong thì thưa với mẹ, "ngoài việc dạy về vòng sinh tử, bài học của câu chuyện là chúng ta cần phải sống một cuộc đời tươi đẹp!"

Đúng thế con trai, chúng ta phải sống nhưng không phải kiểu nào cũng được, mà phải sống một đời tươi đẹp! :)